
Jakub Wyszkowski
Srebrny medalista International Economics Olympiad

Zwycięzca Olimpiady Wiedzy Ekonomicznej
10 sie 2026
Na początku bardzo dużo uczyłem się na pamięć. Miałem setki fiszek w Anki i długo wydawało mi się, że skoro stosuję active recall i spaced repetition, to znaczy, że uczę się właściwie.
Z czasem zauważyłem jednak, że można bardzo dobrze pamiętać pojedyncze informacje i nadal nie rozumieć tematu.
Więc zmieniłem podejście: zacząłem zachowywać się jak dziecko, które bez przerwy pyta „ale dlaczego?”.
Zamiast zatrzymywać się na tym, że znam definicję, chciałem wiedzieć, skąd coś się bierze, co z czego wynika i jak dana koncepcja łączy się z innymi. Dzięki temu wielokrotnie odkrywałem, że pozornie niepowiązane koncepcje mają ze sobą bardzo dużo wspólnego - a to pozwala zbudować spójny obraz całości.
Fiszki nadal potrafią być bardzo przydatne. Po prostu przestałem traktować zapamiętanie informacji jako cel sam w sobie. Wiedza zaczyna być naprawdę użyteczna dopiero wtedy, kiedy potrafimy się nią posłużyć.
10 sie 2026
Nie miałem nigdy jednego bardzo sztywnego harmonogramu. Przy przygotowaniach do olimpiady działałem trochę zadaniowo, a trochę z czystej ciekawości.
Z jednej strony miałem określone cele na tydzień - konkretne książki, rozdziały czy zbiory zadań, które chciałem przerobić. Z drugiej strony starałem się zostawiać sobie trochę przestrzeni na rzeczy, które po drodze okażą się ciekawe. Jeżeli coś szczególnie mnie zainteresowało, zdarzało mi się na dłużej odejść od pierwotnego planu i spróbować to zrozumieć. Nie traktowałem tego jako porażki w realizacji planu. Jeżeli dzięki temu coś naprawdę zrozumiałem, plan właśnie spełnił swoją rolę.
Dlatego dobrze działało u mnie połączenie dwóch rzeczy: konkretnego celu na najbliższy czas i wystarczającej swobody, żeby dać się czasem ponieść ciekawości.
10 sie 2026
Jednym z najbardziej przydatnych nawyków, który pomógł mi uczyć się do olimpiady, było… robienie zadań w pociągu. Mój dojazd do szkoły trwa 40 minut w jedną stronę, a więc daje to co najmniej godzinę zadań dziennie.
Robienie zadań z kolei stymuluje do zadawania pytań i układania sobie wiedzy w głowie na nowe sposoby.
10 sie 2026
Najprostszych: Google Tasks i Google Calendar. Nie ma co przekomplikowywać, bo wtedy stworzenie idealnego systemu nauki zajmie więcej niż sama nauka. To jest bardzo częsta pułapka.
10 sie 2026
Jedna z najważniejszych to „Włam się do mózgu” Radka Kotarskiego. To nie jest podręcznik akademicki, ale znalazłem tam kilka konkretnych metod nauki, które realnie zastosowałem i które zadziałały.
10 sie 2026
Staram się czerpać inspirację sam z siebie - nie mam jakichś idoli. Wiadomo, że czasem widzę, że ktoś coś zrobił dobrze i to mnie napędza, ale nie mam jednej osoby, której działania by mnie napędzały.
10 sie 2026
Ciężko jest stworzyć warunki, żeby zaprosić dobre pomysły.
Jeśli jest się czymś zainteresowanym, to myśli się o tym dosłownie ciągle - i te pomysły przychodzą w najbardziej niespodziewanych chwilach (na rowerze, podczas obiadu - dosłownie w dowolnym momencie).
10 sie 2026
Nie uważam, że każdy powinien „robić coś więcej”. To nie jest kwestia moralna - nikt nikomu nic nie jest winien w kwestii własnej ambicji. Każdy ma własne cele, priorytety i sposób na życie i nie widzę nic złego w tym, że dla kogoś ambicją nie jest ciągłe podnoszenie sobie poprzeczki.
Ale dla mnie samego liczy się coś innego: wykorzystanie potencjału, który mam, i przyjemność z uczenia się coraz trudniejszych rzeczy.
Sam proces stawania się coraz lepszym w czymś sprawia mi sporo satysfakcji, a zwykłe ludzkie szczęście daje mi moment, w którym po godzinach frustracji nagle rozumiem skomplikowany model czy rozwiązuję trudny problem. Nie robię tego, żeby komuś coś udowodnić - robię to, bo inaczej czuję, że marnuję czas, który mógłbym spędzić ucząc się czegoś, co mnie faktycznie kręci.
10 sie 2026
Zanim zagłębiłem się w temat, miałem bardzo spłycony obraz świata ekonomii. W moim gronie znajomych uważano ją za „pseudonaukę”, ja sam widziałem ją jako sztukę mądrego mówienia o niczym przy użyciu skomplikowanego żargonu.
Udział w Olimpiadzie i wejście głębiej w naukę zmieniły to. Zobaczyłem, że pod tą warstwą pojęć kryją się potężne narzędzia do opisywania rzeczywistości, zmian klimatycznych czy nierówności.
Odkryłem również, ile realnej wiedzy jest dostępne w internecie za darmo (dużo).
10 sie 2026
Tak - perfekcjonizm, i to na dwa sposoby.
Po pierwsze: bałem się zgłaszać do niektórych konkursów, jeśli czułem, że mogę nie wygrać. Wolałem nie spróbować, niż spróbować i przegrać.
Po drugie, i to jest chyba mniej oczywiste: mój perfekcjonizm objawia się też potrzebą pełnej kontroli nad otoczeniem. Muszę mieć uporządkowany pokój, poukładany system do wszystkiego - bałagan, czy to fizyczny, czy organizacyjny, po prostu mnie przytłacza i blokuje. To ma oczywiście dobrą stronę - lubię porządek, strukturę i dobrze zaprojektowane rozwiązania.
Problem pojawia się wtedy, kiedy przygotowywanie idealnego systemu zaczyna zastępować działanie.
Szczerze mówiąc, to wciąż jest coś, z czym pracuję - nie mam gotowej recepty „zrobiłem X i przestało być problemem”. Ale to, co pomaga mi najbardziej, to świadome pytanie: czy to, co teraz robię, to praca nad celem, czy praca nad systemem do pracy nad celem? Często odpowiedź otrzeźwia.
10 sie 2026
Sam mam chwile zwątpienia bardzo często, więc nie stawiam się tutaj w roli nieomylnego autorytetu.
Moje podejście jest takie, że chwile zwątpienia przychodzą najczęściej w momencie porażek - kiedy czegoś nie zrobiliśmy, co mogliśmy albo powinniśmy. Trzeba jednak zdać sobie sprawę z faktu, że przeszłości zmienić się nie da i - jak w szachach, które uwielbiam - zrobić to, co jest najlepsze tu i teraz, z obecnym stanem rzeczy.
10 sie 2026
Zbyt mocno skupiałem się na „pamięciówce” - uczeniu się konkretnych faktów i procedur zamiast łączenia wiedzy i stosowania jej w praktyce.
Drugim problemem była nauka pasywna. Książki, wykłady czy filmy są bardzo dobrymi źródłami wiedzy, ale same w sobie nie sprawdzają, czy naprawdę potrafimy coś wykorzystać.
Dlatego z czasem coraz większą część nauki stanowiły u mnie zadania, samodzielne odtwarzanie materiału, próby tłumaczenia czegoś własnymi słowami i szukanie odpowiedzi na pytanie „dlaczego?”.
Nie powiedziałbym jednak, że nauczenie się czegoś na pamięć jest złe.
Problem zaczyna się wtedy, kiedy pamiętanie zastępuje rozumienie.
10 sie 2026
Z jednej strony szanuję każdy swój błąd, bo ostatecznie doprowadził mnie do miejsca, w którym dziś jestem. Z drugiej - na pewno zacząłbym angażować się w olimpiady i własne projekty analityczne znacznie wcześniej. Czas jest naszym najcenniejszym zasobem, więc trzeba go wykorzystać. Jednocześnie nie jestem pewien, czy da się powiedzieć, że konkretne decyzje były błędem.
Mówię to wszystko z pełną świadomością, że łatwo tak myśleć z perspektywy czasu - być może i tak skończyłbym w tym samym miejscu. Nie wiem, i to jest uczciwa odpowiedź.
10 sie 2026
Cała moja przygoda z olimpiadą.
Nauczyła mnie, że w internecie istnieje praktycznie nieskończona ilość zasobów na dowolny temat, że nauka czegokolwiek może być ciekawa, jeśli podejdzie się do niej właściwie, i otworzyła mi zupełnie nowe perspektywy - zarówno na świat, jak i na dalszą karierę.
10 sie 2026
Podzieliłbym to na dwa konkretne scenariusze:
Nie przywiązywałbym się też zbyt mocno do pierwszego planu. Dobrze jest mieć kierunek, ale plan powinien być czymś, co można aktualizować, kiedy pojawiają się nowe informacje.
I chyba najważniejsze: nie czekałbym na moment, w którym będę „gotowy”.
Podziel się anonimową opinią - co dodać, co zmienić, a co usunąć.